Steekvlamjournalistiek

Deze week kwam Kris Peeters thuis van zijn klimavontuur in Argentinië. Kris was daar om fondsen te werven voor astmapatiënten en deze problematiek ginds in de aandacht te brengen. Met de gedachte “no pain, no gain” in het achterhoofd startte Peeters er samen met de astmapatiënten de beklimming van de berg “Aconcagua”, met zijn 6962 meter, geen lachertje. Mooi allemaal, ware het niet dat onze minister-president hierdoor niet aanwezig kon zijn bij de besprekingen omtrent die andere berg, de Vlaamse schuldenberg. De begrotingsgesprekken werden dan maar knarsetandend aangevat zonder de chef des huizes. Die liet echter midden de expeditie zijn beste kerstwensen na op Studio Brussel, samen met een cheque van 300 000 euro voor Music for Life. Uit naam van alle Vlaamse Parlementariërs! Tijdens moeilijke gesprekken over de verdeling van de Vlaamse centen, misschien niet het beste moment. Het leverde hem het verwijt ‘mediageile primaat’ op, hij had met zijn radio-intermezzo blijkbaar in iemands “gatz” gebeten. De kranten stonden er vol van en de reacties waren scherp. Verscheidene parlementariërs zagen hun kans om even in de spotlight te staan. Het is misschien de enige manier, maar het siert allerminst. Peeters werd er zelf ook ziek van, na 4.350 meter werd de ijle lucht hem te veel en bevalen de dokters hem de strijd te staken. Tot zijn tevredenheid lag het perron er bij zijn thuiskomst vrij verlaten bij. De “zaak-Peeters” was al lang geen nieuws meer, de nota Vande Lanotte eiste nu alle aandacht op. Een mediastorm mooi ontweken, Peeters is misschien toch beter in timing dan we dachten…

Vox pop!

Ik heb mijn mening al gegeven, maar wat vond mijn medemens van de show die Yves Leterme opvoerde in de Zevende Dag? Ik plukte enkele gemiddelde Vlamingen van de straat…

Terug naar de container

Wil u zich in een getabloidiseerd medialandschap profileren als politicus? Houdt uw commentaar dan kort en krachtig. Een leuke oneliner, een kwinkslag of een gewaagd statement zijn aanraders. Met een goed onderbouwde uiteenzetting haal je immers nooit de voorpagina. Hou het dus simpel, kort en ga vooral niet te veel in detail. Geen enkel televisieprogramma zal een lange redenering toelaten. Tenzij je natuurlijk de vragen van de moderator negeert en gewoon verder bazelt.

Enter Yves Leterme.

De man die moderator Ivan De Vadder afgelopen zondag een neus zette, door gewoon onverstoord zijn verhaal af te maken. Onze premier bond op die manier de strijd aan met de getabloidiseerde media. Yves wil terug naar de tijd dat er geen klok stond te tikken wanneer je iets wou uitleggen. Toen een kleine stilte niet meteen werd opgevuld door een nieuwe vraag, maar er gewoon bijhoorde. Ik denk dan meteen terug aan het fantastische programma “de container” (zie link). Het format was eenvoudig: de gasten werden in een container opgesloten samen met de journalist en gaven rustig, item per item hun commentaar. Een hoogvlieger qua kijkcijfers was het programma niet, maar het toont wel aan in hoeverre ons medialandschap in enkele jaren tijd gecommercialiseerd is. Het verschil met de programma’s van nu is dag en nacht.

Tegenwoordig zit Ivan De Vadder met zes politici aan één tafel om een debat te voeren. Elk moet zijn zegje kunnen doen en krijgt daar zo’n twintig seconden voor. Deze situatie is zowel moeilijk voor de politicus als voor de moderator. Na een tijdje zitten ze allemaal door elkaar te leuteren en moet Ivan er proberen een lijn in te krijgen. Vermoeiend, jazeker, maar terug naar vroeger kan niet meer. Tenzij de hele politieke wereld in de voetstappen treedt van Leterme en de moderator gewoon negeert. Laat ons eerlijk zijn, dat was toch televisie!

Leterme gaat onverstoord door

INTEGRALE AFLEVERING: DE CONTAINER

(hou het zo lang mogelijk vol)

De Biezonder domme politicus

De nieuwe sociale media spelen een steeds belangrijkere rol binnen de politieke wereld (remember “Twitterherrie”). Voorzichtigheid is dus geboden en “reflectietijd” nemen moet, zeker bij een politicus, voorop staan. De aandacht van de media voor een “foutje” is immers groot en zelfs vaak zwaar overdreven. Wees dan ook ondubbelzinnig en correct in wat u schrijft beste politicus of politica, want een misplaatste opmerking is snel gepost. Gelukkig mispakken politici zich minder en minder aan dit soort zaken, maar als het gebeurt, natuurlijk altijd bij de domsten eerst. Mag ik u bij deze dan ook voorstellen aan Bart De Bie. De Bie is medewerker bij het Vlaams Belang en kreeg op een rustige dinsdagvoormiddag een berichtje op zijn facebook-pagina afkomstig van zijn vrouw, het luidde: “vraagt zich af of het einde nu werkelijk in zicht is. Laat ons hopen!”. Waarop De Bie antwoordde: “Leg de champagne maar al koud!”. Dit allemaal op de dag waarop werd bekendgemaakt dat de ziekte (baarmoederkanker) van Marie-Rose Morel – partijgenote van ons voornoemde koppeltje – aan het verergeren is. Ongelukkig allemaal… De media slijpen meteen de messen, logisch, dit soort commentaar is ‘not done’. De Bie is zich echter van geen kwaad bewust. Wanneer hij de verontwaardigde reacties opmerkt, probeert hij snel nog één en ander recht te zetten, door te verklaren dat deze uitspraken handelden over een bouwvergunning van een schoonheidssalon die hij met zijn vrouw wil gaan uitbaten. Een probleem rond deze bouwvergunning zou net die dinsdag van de baan zijn geweest, reden te meer om een glaasje bubbels te drinken, nietwaar? Wat echter niet in het voordeel pleitte van De Bie is dat, op de dag dat voor de tweede maal kanker bij Morel werd ontdekt (afgelopen zomer), hij op zijn Facebook schreef: “it’s a beautiful day”. Daar kon men toen bij het Vlaams Belang ook al niet om lachen. Zelfs een ezel stoot zich geen tweemaal aan dezelfde steen…

Off the record, but in the paper

La Libre Belgique publiceerde op 6 oktober de mening van enkele regeringsvormers over hun tafelgenoten. Deze persoonlijke opinies werden “off the record” geventileerd, maar dit blijkt geen probleem voor de journalisten van LLB, publiceren maar. De politici in kwestie worden natuurlijk wel niet bij naam genoemd, men spreekt over “un Flamand à propos de …” of “un francophone sur …”. En wat hebben we geleerd? Wanneer het wat laat wordt krijgt Bart De Wever vreetbuien, hij stopt zich dan vol met wafels. Milquet is een zot wijf, zo labiel dat ze elke dag van mening verandert. Onkelinx en Milquet samen? Twee debielen, als ze in een televisiestudio worden ontvangen, lijkt het wel “un asile de demeurés” (vrij vertaald: vluchtelingentehuis). Di Rupo is dan weer traag van begrip, hij heeft steeds iemand naast zich nodig om zijn handje vast te houden. Als de onderhandelingen nog maar eens de mist ingaan, loopt Di Rupo van tafel om zich te schminken, de mensen van de televisie staan immers voor de deur…

Zo, dat weten we dan ook alweer.

En nu serieus… of toch maar niet

Gisteren, drieëntwintig oktober, was Vlaams minister van Mobiliteit en Openbare Werken Hilde Crevits te gast in het Radio 2 programma “En nu serieus”. Nadat haar babbel met de presentatoren erop zat, kwam een “razende man” binnengelopen, die “ons Hilde” begon uit te schelden en vervolgens bijna het podium kon opklimmen. Hij werd echter door de politie weggeleid en voor ondervraging meegenomen. Jammer, dacht ik, nu kunnen onze kranten niet uitpakken met een kop als “Crevits krijgt slaag op de radio!”. Maar ze deden vanmorgen wel een verdienstelijke poging: “Hilde Crevits aangevallen tijdens radio-uitzending” (Het Belang van Limburg), “Razende man valt Crevits aan op radio” (Het Nieuwsblad). Voor alle duidelijkheid werd Crevits enkel verbaal aangevallen en kwam de man in kwestie niet eens tot bij het podium. Een non-event is veel gezegd, maar dit vermelden op de voorpagina? Dat is niet serieus.

Tweetherrie

Op 1 oktober ook naar Radio 1 geluisterd? Men had het met ontslagnemend vice-premier Guy Vanhengel over de twitterende politici van tegenwoordig. Hij doet een oproep voor “meer reflectietijd”. Vertrouwelijke beslissingen die online worden geplaatst, lekken uit dossiers, foto’s van tafelgenoten, enzovoort. Vanhengel heeft er genoeg van en wil een kruistocht organiseren tegen al dat “getwitter”. Het gaat allemaal te snel voor de arme man. Ik kan hem wel volgen, maar zijn partijgenoten zijn niet bepaald onder de indruk. Alexander De Croo en zijn rechterhand Van Quickenborne, twitteren duchtig verder. Quickie zal zich waarschijnlijk wel het meest geviseerd voelen, hij kwam immers al eerder in de media door zijn uitschuivers op Twitter. Zo kregen we willens nillens z’n voeten te zien tijdens een besloten ministerraad, vergezeld van enkele foto’s van de bonte bende aan tafel. Eerder dit jaar vond Q het nodig de Twitterwereld een primeur te melden: “alea jacta est”, de teerling is geworpen, de regering is gevallen. Meteen werd hij uitgenodigd en geciteerd door allerhande media. De media bespelen, het hoeft niet moeilijk te zijn, verstuur een Tweet… en reflecteer daarna over de vraag of je er de voorpagina mee zal halen.

Dat moest ik niet weten

In welke frituur Bart De Wever zijn bakje laat vullen, in welke regio’s  Jean-Marie Dedecker zich laatst een stuk in zijn voeten heeft gedronken of hoeveel toeters Michel Javaux in zijn studentenjaren opstak… Jawel, het voorgaande interesseert velen van u meer dan wat deze politici te vertellen hebben.

Binnen de media groeit dit besef en verschuift de aandacht dan ook hoe langer hoe meer naar wat sommigen “sensatiejournalistiek” noemen. Hiermee bedoelt men vooral negatieve en emotionele berichtgeving, met nadruk op schandalen en conflicten. Dit soort berichtgeving wordt door verscheidene auteurs gekwalificeerd als “soft news”. Het gaat dan over persoonlijke drama’s (bvb. “Chris uit Mijn Restaurant pleegt zelfmoord”) of sociale drama’s (bvb. “Sluiting van Carrefour-vestigingen”). Dit zachter nieuws is steeds prominenter aanwezig in het huidige medialandschap en haalt ook steeds vaker de voorpagina  (vaak in combinatie met wat spectaculaire foto’s). Het zogenaamde “hard news” (bvb. politiek, economie, defensie,internationaal nieuws, enz.) wordt wat meer naar de achtergrond verdrongen. Als de lezer hierom vraagt, kan men de kranten toch moeilijk ongelijk geven? De bekommernis van vele auteurs ligt echter elders, namelijk in het feit dat - de nog resterende - “harde” onderwerpen steeds vaker in een “soft news”-jasje worden gestoken. Hetgeen deze topics aantrekkelijker zou maken voor de lezer. Neem bijvoorbeeld politiek nieuws. De ideologie van een politicus lijkt minder belangrijk te zijn geworden dan zijn hobby’s en zijn toespraken zorgen voor minder ophef dan zijn privé-leven.